Bugun...
11-07-2018
CENGİZ BAYSU

CENGİZ BAYSU

İkisi de deli olmayan hükümdarlar (II)

Sultan İbrahim
Sultan İbrahim’e “Deli” lâkabı takılmıştı; ama deli değildi, sadece sinirleri çok bozuktu, ani hiddeti yüzünden devletin kıymetli yöneticilerini kaybetti. IV Murad’ın hayatta Bayezid, Süleyman, Kasım ve İbrahim isimli dört kardeşi bulunuyordu. Yaşanan olaylar, IV. Murad’ı kardeşlerini öldürmesi gerektiği kararına götürdü. Revan Kalesi’nin fetihnamesi İstanbul’da duyurulurken Bayezid ve Süleyman boğduruldu.
Kardeşlerden diğer Kasım ise büyük biraderlerinin ölümünden sonra iki yıl daha yaşadı. 25 yaşına vardığında IV. Murad’ın Bağdat Seferi’ne hareketinden önce 7 Mart 1638’de boğduruldu. Geride 23 yaşındaki İbrahim kalmıştı. 

Tahta çıkış
İbrahim, 9 Şubat 1640’ta henüz 25 yaşında iken başka aday olmaması nedeniyle tahta çıkarıldı.  Sinir sistemi çökmüş bir hükümdar tahta çıkarılmak üzere saray görevlileri tarafından davet almıştı.
Yıllarca saray entrikalarının acılarını gören ve kardeşlerinin öldürülmelerine katlanan İbrahim, bu daveti padişahın bir hilesi olarak düşünmüştü. Tahta çıkması için götürülürken bir yandan ikna ediliyor bir yandan da kendisine biraderinin naaşı gösteriliyordu. İkna olmuş ve saltanat koltuğuna oturmaya karar vermişti.
Osmanlı Devleti’nin siyasi durumu
1. Veziriazamlar arsındaki rekabet devlet işlerine yansımıştır. Sekiz yıllık saltanatı
süresinde beş veziriazam değiştirmiştir. Seferler, binlerce liralık altın ödemek şeklinde iptal ettirilmek istenmekte, rüşvet ve hediye her yerde görülmektedir.
2. Sokollu Mehmet Paşa’nın ölümünden (1599) itibaren Duraklama Devri devam
etmektedir. Denizcilik gerilemiştir.
3. İç isyanlar bastırılmış olmakla birlikte kıpırdanmalar yeniden başlamıştır. Kazaklar
İstanbul’a kadar gelerek baskın ve tacizler yapmaktadır. 
4. IV. Murad zamanından beri süregelen ve müzminleşen Girit Sorunu vardır.

Girit Sorunu
1645 yılında Sultan İbrahim ağabeyinin orduda sağladığı disipline dayanarak Girit’i almaya karar vermiştir. Bir yılda hazırlanan donanma Yunanistan’da ve Anadolu’da Ege kıyılarında yığınaklanma ile desteklenir. Aynı yılın haziran ayında Girit’e çıkılır. İki ay içinde Hanya Kalesi ele geçirilir. 
Girit’in geri kalan kısmı ve Kandiye halen Venediklilerin elindedir. Venedik’in kısa sürede dize getirileceği beklenirken savaş 1669 yılında sonuçlanır. Osmanlı Devleti’ni zaman zaman zor duruma sokan ve 25 yıl süren Girit Savaşı, Osmanlı deniz gücünün Avrupa denizciliğine göre ne kadar geri kalmış olduğunu ortaya koymuştur.  
25 yaşına kadar öldürülme korkusuyla yaşamış ve ruh hali kötüleşmiş bir padişah olan Sultan İbrahim’in yapacağı pek bir şey yoktur. Zaten savaşın uzaması da onun sonunu getirmiştir. İstanbul’da yaptığı eserlerden birisi Sepetçiler Kasrı’dır. Devlet idaresinde zayıf kalmıştır.
Girit’te bir caminin kiliseye dönüştürülmesi
Hanya’da Müslüman nüfusun yoğun olduğu Hünkâr Mahallesi’nde bulunan iki minareli Sultan İbrahim Camisi’nin kiliseye çevrilerek metropolit ve papazlarla hükûmet görevlilerinin de içinde bulunduğu bir topluluk tarafından içinde ayin yapıldığı hakkında Dahiliye Nezareti’nin tezkiresi bize bazı ayrıntılar vermektedir.
Tarih: 31 Temmuz 1918
Bâb-ı Âlî (Hükümet Merkezi)
Dâhiliye Nezareti (İçişleri Bakanlığı)
Emniyet-i Umumiye Müdüriyeti (Emniyet Genel Müdürlüğü)
Şube: 3
Umumi: 1678
Hususi (Özel): 155
Mahremdir (Gizli)
Hülasa (Özet): Girit Hanya’daki Sultan İbrahim Câmi’-i Şerîfi hakkında

Devletlü efendim hazretleri,
“… Girit Hanya’daki cemaat-i İslâmiyenin en nefis ve muhteşem bir ibadetgâhı olup İslam unsurunun en ziyâde kesif bulunduğu Hünkâr mahallesinde kâ’in bulunan ve Sultân İbrahim Câmii ismini taşıyan iki minareli câmi’-i şerîfin kiliseye tahvîl edilerek kable’l-feth haiz olduğu Apiyos Nikolas ismiyle tesmiye edildiği ve geçenlerde metropolid vesâir papazlarla ricâl-i hükûmet ve eşrâf ve mu’teberân hazır bulunduğu hâlde rûhanî ayinler ve meserretkârâne tezahürat (sevinç gösterileri) yapıldığı Girit’ten Neaimerisya(?) gazetesinde mütalâ edilmiş olmağla berây-ı ma’lûmât tezkire-i senâverî terkîm kılındı”, Efendim.

Bu makale 188 defa okunmuştur.
MAKALE YORUMLARI
ANKETİMİZE KATILIN

Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?

Beğendim
Beğenmedim
Fena Değil

Tüm Anketler
NAMAZ VAKİTLERİ