Bugun...
15-06-2018
CENGİZ BAYSU

CENGİZ BAYSU

İstanbul… İlginçlikler şehri

  Halkın gücü
*Uyarı da olsa kayıkçıların ve hamalların çıkardığı rezalet halkın canına tak demiş. Şirket-i Hayriye vapurlarının bilet tarifesini protesto eden Kuzguncuk ahalisi, sonunda köprü üzerinde hadise çıkarmış. Konu, polis merkezlerine zamanında iletilememiş. İletilemeyiş olayında polis merkezlerine bağlanan telefon hattının olmadığı ortaya çıkınca ivedi hat çekilmesi emri verilmiş. Hattın ne zamanda bitirileceği ve masrafının ne olacağı hususunda Telgraf ve Posta Nezaretinden bilgi istenmiştir. 
Hac mevsiminde satışlar
*Medine-i Münevvere’de şimendifer memurları hacılara kararlaştırılan fiyattan daha fazla paraya bilet satıyorlarmış. Bu konu şikâyete dönüşünce tahkiki için emir verilmiş. (Dahiliye; 286902)  Yine Medine-i Münevvere’de cereyan eden bir diğer olay da “Hareket Müfettişi” ile dört kişinin aralarında anlaşarak hüccacdan (hacılardan) birer lira almadıkça bilet vermedikleri şeklinde meydana gelmiş. Şikâyet üzerine durumun seri bir şekilde tahkiki ve sonucun ivedi bildirilmesi emredilmiş. (Hicaz Demiryolu, Dahiliye) Bir başka tarihte de rüşvet almadan bilet vermeyen Medine-i Münevvere hareket müfettişi ile dört arkadaşı hakkında tahkikat yapılması. 
*Hacılar sık sık başlarına çeşitli vakaların geldiğini duyururlarmış. Bu olaylardan birisi de birçok hacının eşyasının kaybolmasıyla ilgiliymiş. Hicaz Demiryolu İdaresi de önlem olarak bilet karnelerinin üzerine kayıplardan sorumlu tutulamayacaklarını yazdırmış. Ancak halk bunu da şikâyet etmiş. Bir süre sonra biletler üzerindeki "Eşyadan ziya vukuunda işletme idaresi mesuliyet kabul etmez." ibaresinin henüz kaldırılmadığını görünce bir kez daha şikâyet etmişler. (Hicaz Demiryolu; 291531) 
Biletsiz talepler ve çeşitleri
*Rus sergi vapurunu gezmek için bilet alan binlerce kişinin aynı anda vapura girmek istemeleri sebebiyle askeriyeden yardım talep edilmiş ve kalabalık zor kullanılarak dağıtılmış.
*Biletsiz tren yolculuğundan sonra İzmit’e gelen Haydarpaşa’daki Polis Memuru Hasan Hüseyin Efendi’nin kontrol sırasında biletsiz olduğu anlaşılınca bilet ücreti tahsil edilmiş. 
*İstanbul işgal altındadır. İngiliz askerî polisi önemli tesis ve merkezlerin başındadır. Çeşmede su alan vatandaşın sıra kavgasından limana yanaşacak gemilere kadar her şeye karışmaktadır. Haydarpaşa istasyonu bilet memuru Mehmed Sami Efendi, yaptığı kontrolde Tayyare Zabiti (havacı subay) Sadreddin Efendi’nin biletsiz olduğunu tespit edince ödettirmeye kalkışmış. Karşılıklı direniş sürerken bilet memuru Sami Efendi, havacı subayı, İngiliz zabıtasına şikâyet ederek tutuklattırmış. Üsküdar Askeri Karakolu’na götürülen Sami Efendi ifadesi alındıktan sonra serbest bırakılmış. 
*Pera Palas oteli, halen bakımlı bir bina olarak Meşrutiyet Caddesi üzerinde bulunmaktadır.  Otel müşterileri, Avrupa’daki ülkelerine dönüş yapmak için yataklı vagon kumpanyasından bilet alıyorlarmış. Yeni bir emirle Avrupa’ya gidecek yolcuların muayenesiz gitmelerine izin verilmemiştir. 
Müslümanları ayartma
İstanbul, şirretin her türünün görülebileceği bir kent olduğu göz önünde bulundurularak Galata kadısına bir hüküm gönderilmiş. Hükümde; 
“Tophane’de oturan İngiliz elçisinin, adamlarıyla birlikte fısk u fücur (günaha yönelen) işler çevirdiği ve ayak takımıyla hareket ettiği belirtildikten sonra; fahişe getirip, ezan vakti davul, zurna, çan çaldırdığı; evinin deniz kenarında olması nedeniyle kaçak köleleri sakladığı; Müslüman mezarlarına kazurat döktürdüğü gibi iddialar ortaya konulmuş. Öncelikle Galata semtindeki evine taşınması istenmiş ve takibi emredilmiş“. 
Halı üretimi
*I. Dünya Harbi Kafkas cephesi açılmadan önce Kafkasya’dan Harb-i Umumi’nin ilanından önce Dersaadet’e getirilip antrepoya konulan halı ve seccadelerden Deutsche Orientbank’a merhun (rehin olarak) tutulan ve Osmanlı tebasından birine satılan 78 adet Şirvan halısının transit suretle nakline izin verilmemiş. Bunların imrarına (geçişine) ruhsat itasının (verilmesinin) mezkûr (adı geçen) banka direktörlüğünden istida olunmuş (dilekçeyle istenmiş) ve bu konuda Meclis-i Vükela kararı alınmış. (Maliye; SYS/34-6) 
*19’uncu yüzyılın ikinci yarısında İstanbul’da tiyatro oyunları sergilenmeye başlamış. İslam kadınlarına oyunlarda yer verilmemesi esası getirilmiş. Kadın ve erkek arasında böyle bir ayırım varken Isparta’da İslam kadınlarının Hristiyanların evlerine halı dokudukları ve sair hizmetlerde bulundukları öğrenilmiş. Dinen ve siyaseten sakıncaları ortaya konularak bu çalışma şekli men edilmiş. Müslümanlar arasında halıcılığın inkişafı (geliştirilmesi) maksadıyla mahalli Ziraat Bankası’nca kredi açılması kabul edilmiş. 
*Avrupa’dan gelen yabancıları rağbet etmesi nedeniyle Almanya, Avusturya-Macaristan imparatorlarının ve padişahın resimlerini halılara dokuyan tüccar teşvik edilmiş. 
*16’ncı ve 18’inci yüzyıl Osmanlı ve İran halılarının resimleri, Viyana’dan sipariş edilerek getirtilen kataloglardaki renk, desen ve figürlere ve Almanya’da bastırılan risalenin açıklamalarına uygun şekilde Darülaceze’de imal edilmeye başlanmış.  

 

Bu makale 118 defa okunmuştur.
MAKALE YORUMLARI
ANKETİMİZE KATILIN

Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?

Beğendim
Beğenmedim
Fena Değil

Tüm Anketler
NAMAZ VAKİTLERİ