Bugun...
10-03-2018
CENGİZ BAYSU

CENGİZ BAYSU

Maltepe’de şekavet olayları

Refah unsurları 
Bahçe ürünlerinin bolluğu, balıkçılığın gelişmesi ve devlet erkânının Kartal/Maltepe’ye sıkça gelmesi gibi nedenler, Maltepe’ye hareketlilik ve ekonomik yönden zenginlik kazandırmıştır.    Hava şartlarının olumsuz etkisiyle bazen kara taşımacılığının gerisine düşmüşse de menzil yollarında nakliyatın hızlı ve güvenli olabilmesi için yol inşaatına ve malların muhafaza edildiği sundurmalı depoların yapımına ağırlık verilmiştir. 
Köprü ve kaldırımlar, çeşme ve suyolu inşaatları hızlandırılmış;  hacı kafileleri, atlı birlikler, avcılar ve balıkçılar basit ikmal, iskele, sıhhiye ve afiyet mekânlarına kavuşturulmuştur.                                                                                                                                                                                                                                                                           İzmit, Maltepe, Çekmeceler ve Silivri nahiyeleri, Ahyolu Tuzlası örüsünden sayıldığından buradan İstanbul’a çekilen tuz, mîrî mal kabul ediliyormuş. Bu nedenle tüccarın diğer yerlerden tuz alarak satmasının önüne geçilmesi veya ek vergi alınması için buyruk çıkarılmış.  
Ziyafetler
1802 yılında Osmanlı-Fransız Dostluk Antlaşması imzalanmış. Bu olay biraz rahatlama yaratmış olacak ki Sadrazam, Haydarpaşa, Maltepe ve Kartal sahralarında ziyafetler tertiplemeye başlamış. Sahrada kurulan ocaklar için öküz arabalarıyla odunlar getirtilmiş...  Yeni bir sefere çıkan ordu, Maltepe’de konaklamaya geçmeden önce bedeli ödenen 495 koyunun alınması ve ziyafete hazırlanması için kasapbaşı’na talimatlar verilmiş.   
Hacı kafilelerinin gidiş ve dönüşleri yollarda yoğunluğun artmasına, tesis sayısının az ve ilkel olması ise ciddi sıkıntılara neden oluyormuş. 1815 yılında surre emini, hac dönüşü Konya’ya ulaşınca Maltepe’ye varacağı muhtemel tarihi Sadaret’e bildirmiş.  
Yollardaki sıkıntıyı hafifletmek amacıyla Pendik, Kartal ve Maltepe taraflarında iki kârgir, üç ahşap köprü, kaldırımlar ve çeşmeler yapılması için keşifnameler hazırlatılmış. 
Şekavet olayları
19’uncu yüzyılın sonlarına doğru ortaya çıkan bu durum, Maltepe’ye yerleşmiş olan çeşitli milliyetlere mensup işsiz güçsüzleri, ağızları sulanmış şekilde pastadan pay almaya ve kolay kazanç elde etmeye itmiştir. 1790 yılında Maltepe’de soygunculuk ve şekavet olaylarına karışan altı kişi yakalanmış ve cezalandırılmıştır.  
Kolay kazanç peşinde koşan diğer bir eşkıya grubu da denizde faaliyete geçmiş. Çekdirme (ahşap orta boy tekne) ile Prens adaları ve Anadolu sahili arasında dolaşarak İzmit Körfezi içinden Dersaadet’e deniz ürünleri, sebze ve meyve taşıyan teknelere saldıran korsanlar, denizden takip edilmişler. 
Ele geçirilemeyen bu eşkıya grubu Darıca, Maltepe ve Sultançiftliği civarında da terör estirmeye başlayınca yakalanmaları için koru ağasına emir yazılmış.  
İkâmet yeri olarak
Bahçeciliğin, denizciliğin, şekavetin ve resmiyetin iç içe olduğu Maltepe, bu yüzyılda bir paşaya da ikâmet yeri olmak bahtiyarlığına erişmiş. II. Mahmud dönemi sadrazamlarından Derviş Mehmed Paşa, sadrazamlıktan azledilince 5 Şubat 1820’de Seyyid Ali Paşa sadrazam olmuş. 
1821’de patlak veren Yunan İsyanı’nda ehliyet ve iktidarının yetersizliği nedeniyle görevden alınan Seyyid Ali Paşa, Filibe’de ikâmete memur edilmiş. Burada hastalanan Paşa’nın İstanbul’a dönmesine ve Maltepe’de ikâmet etmesine müsaade edilmiş.   Paşa’nın maaşı da yeni şekliyle tahakkuk ettirilerek düzenli şekilde ödenmesi için takrir çıkarılmış. 
Değerlendirme
Bahçecilik ve deniz ürünleri bakımından zengin olan Maltepe, 18’inci yüzyıldan itibaren göç almaya başlamıştır. 19’uncu yüzyıldan itibaren yerleşim alanları genişlemeye başlamıştır. Ulaşım imkânlarının gelişmesi ve yapılaşmanın artması Maltepe’ye farklı bir kimlik kazandırmıştır. Bugünkü nüfusuyla bir Anadolu ilinin nüfusuna sahiptir.  

 

Bu makale 186 defa okunmuştur.
MAKALE YORUMLARI
ANKETİMİZE KATILIN

Yeni İnternet Sitemizi Beğendiniz mi?

Beğendim
Beğenmedim
Fena Değil

Tüm Anketler
NAMAZ VAKİTLERİ